D66 wil meer en beter onderwijs. Dankzij de deelname van D66 aan het kabinet-Balkenende II is er de afgelopen jaren al miljarden extra uitgetrokken voor onderwijs en kennis. Daar moet het niet bij blijven.

Wij willen dat Nederland koploper wordt op onderwijsgebied. Daarvoor zijn nieuwe miljardeninvesteringen nodig. In de periode tot en met 2011 wil D66 daarvoor een bedrag oplopend tot € 2,5 miljard netto extra op jaarbasis uittrekken.

Meer geld voor onderwijs is noodzakelijk, maar het is niet voldoende. Het gaat om meer dan geld alleen. Scholen, leraren, universiteiten en wetenschappers moeten meer vrijheid krijgen om het onderwijs naar hun eigen professionele inzicht in te richten. Ouders, leerlingen en studenten moeten de ruimte krijgen om mee te beslissen.

Interessante rapporten over onderwijs (PDF-files)

Het belang van goed onderwijs

Goed onderwijs is de basis voor een samenleving waarin iedereen tot zijn recht komt en alle mensen de kans krijgen het beste uit zichzelf te halen. Onderwijs is de beste garantie voor verdere ontwikkeling, persoonlijk, maatschappelijk en economisch.

Onderwijs is de basis voor een sterke economie. Meer onderwijsdeelname leidt op den duur tot meer economische groei, een betere gezondheid en minder criminaliteit. Zonder goedgeschoolde werknemers geen kenniseconomie en geen aantrekkelijk investeringsklimaat voor het bedrijfsleven.

Goed onderwijs is ook nodig voor een schoon en veilig land, waarin mensen elkaar in hun waarde laten. Wie goed is opgeleid en zelfstandig keuzes kan maken hoeft niet bang te zijn om niet mee te kunnen komen. Goed opgeleide mensen die niet bang zijn: dat zal de maatschappelijke samenhang en verbondenheid opleveren die we nu zo missen.

Wat is er mis met ons onderwijs?

Momenteel zijn er teveel leerlingen die als analfabeet de basisschool verlaten of hun opleiding voortijdig afbreken. Er zijn onvoldoende goede docenten en zij worden niet op waarde geschat. Het vak van leraar is dus niet aantrekkelijk genoeg.

De kwaliteit van het basis- en voortgezet onderwijs is van onvoldoende niveau en de aansluiting tussen beroepsonderwijs en bedrijfsleven kan ook veel beter. Studenten die naar de PABO gaan blijken in veel gevallen niet goed te kunnen rekenen. Het Nederlandse onderwijs biedt onvoldoende ruimte om te kunnen excelleren, of om datgene te doen waarvoor mensen het meeste talent hebben.

Qua opleidingsniveau van de bevolking neemt Nederland ten opzichte van een aantal omringende landen een gemiddelde positie in. Het percentage mensen met hoger onderwijs is in de ons omringende landen in het algemeen hoger of even hoog. Wat betreft opleidingsniveau van de bevolking hoort Nederland dus nog niet bij de top. Er moet dus wat gebeuren om ervoor te zorgen dat de Nederlandse kenniseconomie wel tot de top kan doordringen.

Nederland investeert veel te weinig in haar toekomst. Onze investeringen in onderwijs liggen onder het niveau van vergelijkbare Europese landen, terwijl kennis voor Nederland de kurk is waarop onze welvaart in de toekomst moet drijven. Hoogopgeleide mensen leveren veelal kennisintensieve diensten, die over het algemeen een hoge toegevoegde waarde kennen.

Wat wil D66?

Onderwijs heeft voor D66 topprioriteit. Nederland moet het beste onderwijs van Europa bieden. Daarvoor zijn stevige maatregelen nodig. Geen grote overheidsgestuurde onderwijsherzieningen, maar ruimte voor de eigen keuze en eigen verantwoordelijkheid van scholen, instituten, leerlingen en ouders. En voor ontplooiing van individuele talenten en capaciteiten.

D66 wil ook veel extra geld uittrekken. In totaal een bedrag oplopend tot € 2,5 miljard netto extra per jaar vanaf 2011. Ongeveer de helft van dat bedrag is bestemd voor betere beloning van goede leraren en voor betere opleidingen en bijscholing voor leraren. Zo investeert D66 in de kwaliteit van het onderwijs.

Daarnaast wil D66 onder andere fors investeren in:

• - 

  voor- en vroegschoolse educatie van jonge kinderen (dit voorkomt achterstanden in een later stadium)
• - 

  begeleiding en coaching van probleemleerlingen
• - 

  1000 extra brede scholen in het basisonderwijs, waar kinderen opgevangen kunnen worden en ruimte is voor allerlei sport- en culturele activiteiten